Για ακόμη ένα καλοκαίρι, η Ζάκυνθος βρίσκεται αντιμέτωπη με την κακή ποιότητα του νερού. Η υφαλμύρωση παραμένει ένα χρόνιο ζήτημα στο νησί, χωρίς να έχει δοθεί μέχρι σήμερα μια οριστική λύση.
Καθώς η τουριστική περίοδος βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο. Οι ανάγκες σε νερό αυξάνονται, ενώ οι κάτοικοι και οι επισκέπτες έρχονται αντιμέτωποι με νερό που δεν είναι κατάλληλο για πόση. Δεν είναι λίγοι οι τουρίστες που εκφράζουν παράπονα για την κατάσταση που υπάρχει.
Η ποιότητα του νερού
Ο κ. Γιάννης Κοκκίνης, επικεφαλής της Κίνηση Πολιτών «Πολίτες Ζακύνθου», δήλωσε στον –Ε- αναφορικά με την βελτίωση της ποιότητας του νερού:
«Δεν υπάρχει καμία βελτίωση της ποιότητας του νερού. Από την πιστοποίηση της ΔΕΥΑΖ τον Ιούλιο 2025 μέχρι σήμερα δεν έχει βγει ούτε ένα σχέδιο αποκατάστασης, ούτε χρονοδιάγραμμα, ούτε καινούργιες αναλύσεις που να δείχνουν συμμόρφωση με τα νόμιμα όρια.
Υπάρχει κάτι στα χαρτιά, στην υποδομή, όχι ακόμα στη βρύση: τον Ιούνιο 2026 εντάχθηκε σε χρηματοδότηση του ΥΠΕΝ Μονάδα Επεξεργασίας Πόσιμου Νερού 6.000 κ.μ./ημέρα στην περιοχή Καράνου – Αμπελοκήπων. Εγκεκριμένο ποσό 2 εκατ. €, συνολικό κόστος 3,8 εκατ. — τα υπόλοιπα 1,8 εκατ. δεν έχουν καν βρει πηγή χρηματοδότησης ακόμα. Προκήρυξη διαγωνισμού μέχρι 31/10/2026, λήξη προγράμματος 31/12/2028.
Κάτι όμως δεν χρειάζεται να περιμένει ως το 2027: η ενημέρωση. Το άρθρο 17 της Οδηγίας 2020/2184 — περασμένο στην ελληνική νομοθεσία με την ΚΥΑ Δ1(δ)/ΓΠ οικ. 27829/2023 (ΦΕΚ Β΄ 3525/2023), επίσης άρθρο 17 — λέει ότι κάθε πάροχος, μεγάλος ή μικρός, πρέπει να ενημερώνει όσους υδροδοτεί τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο, χωρίς να το ζητήσουν, για την ποιότητα του νερού τους — στον λογαριασμό ή ψηφιακά, το λέει ρητά ο νόμος. Αυτό ισχύει σήμερα, όχι σε τέσσερα χρόνια. Ούτε στον λογαριασμό μας το βλέπω, ούτε στην ιστοσελίδα της ΔΕΥΑΖ.
Και η ΔΕΥΑΖ έχει κάνει αρκετά Διοικητικά Συμβούλια τον τελευταίο καιρό — υδροφορείς, ενισχύσεις σε προβληματικές περιοχές, τιμολόγια. Αυτό όμως, το να μάθει ο κόσμος τι πίνει, δεν έχει μπει ποτέ στην ατζέντα».
Οι αναλύσεις
Ο κ. Γ. Κοκκίνης μίλησε στον –Ε- για την πραγματοποίηση αναλύσεων:
«Ναι, γίνονται αναλύσεις — η ΔΕΥΑΖ τις δημοσιεύει η ίδια, κι από εκεί τα παίρνουμε κι εμείς. Το πρόβλημα δεν είναι ότι λείπουν μετρήσεις. Το πρόβλημα είναι τι δείχνουν.
Και εδώ αξίζει να σημειωθεί κάτι: η πιο πρόσφατη ανάλυση που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της ΔΕΥΑΖ αφορά δείγμα του Νοεμβρίου 2025, αναρτημένο τον Φεβρουάριο 2026. Για κανένα δείγμα του 2026 δεν έχει δημοσιευθεί ανάλυση μέχρι σήμερα, για κάποιο λόγο που δεν μας έχει εξηγηθεί. Υπάρχει και κενό περίπου έξι μηνών, από τον Αύγουστο 2025 ως τον Φεβρουάριο 2026, χωρίς καμία ανάρτηση.
Σε αυτό προστίθεται κάτι που παρακολούθησα ο ίδιος σε πρόσφατο Δ.Σ. της ΔΕΥΑΖ: το Υπουργείο έχει ήδη αρχίσει να ζητά δεδομένα από τις ΔΕΥΑ για να αναρτηθούν δημόσια στο data.gov.gr. Η ΔΕΥΑΖ, όμως, δεν διαθέτει άτομο με την κατάρτιση να διαχειριστεί και να μοιραστεί αυτά τα δεδομένα σωστά. Μέχρι το τέλος του έτους πάντως, από ό,τι κατάλαβα, θα αναγκαστούν να τα μοιραστούν — και δεν μιλάμε μόνο για ποιότητα νερού. Πιστεύω πως τα δεδομένα αυτά θα είναι πολύ αποκαλυπτικά, και τα περιμένουμε με αγωνία.
Το όριο για την ηλεκτρική αγωγιμότητα (20°C) είναι < 2.500 μS/cm. Δείτε τι βγάζουν οι ίδιες οι αναλύσεις της ΔΕΥΑΖ:
- Αγωγιμότητα: 7.147 μS/cm (Αμπελόκηποι) — σχεδόν 3 φορές το όριο
- Αγωγιμότητα: 6.791 μS/cm (Διον. Ρώμα 30)
- Χλωριούχα: 2.216 mg/l (Αμπελόκηποι) — όριο 250 mg/l
- Νάτριο: 1.256 mg/l (Αμπελόκηποι) — όριο 200 mg/l
Τα χλωριούχα και το νάτριο φτάνουν 8-9 φορές το όριό τους. Μιλάμε για 23 υπερβάσεις αγωγιμότητας, 18 χλωριούχων, 17 νατρίου σε αυτό το δείγμα αναλύσεων. Δεν είναι μια τιμή που ξέφυγε λίγο. Είναι μόνιμη, επαναλαμβανόμενη υφαλμύρωση — και πίσω απ’ αυτήν βλέπουμε την υπεράντληση γεωτρήσεων, το ίδιο πράγμα που καίει κάθε καλοκαίρι τους κινητήρες των αντλιών».
Τουρισμός κ’ αντίκτυπος
Ο κ. Γ. Κοκκίνης τοποθετήθηκε αναφορικά με τον αντίκτυπο που δημιουργεί στο τουρισμό η κατάσταση του νερού:
«Δεν έχουμε έρευνα ικανοποίησης τουριστών ειδικά για το νερό, οπότε δεν θα σας πω νούμερα που δεν υπάρχουν. Αυτό που ξέρω σίγουρα: δεν υπάρχει πουθενά στο νησί δημόσιο σημείο με πόσιμο νερό. Ούτε βρύση, ούτε πηγάδι. Ούτε στο Νοσοκομείο Ζακύνθου, ούτε στις Κούνιες, ούτε καν στα σχολεία. Ο επισκέπτης εξαρτάται εντελώς από το εμφιαλωμένο, ακριβώς όπως κι εμείς (εκτός αν του προσφέρει δωρεάν το all inclusive μοντέλο)
Και δεν είναι μόνο ο τουρίστας. Είναι κι ο γονιός που πληρώνει παραπάνω στο σχολικό κυλικείο επειδή το παιδί του πρέπει να αγοράσει εμφιαλωμένο νερό αντί να γεμίσει το μπουκαλάκι του από βρύση. Αυτό είναι ένα κόστος που το επωμίζονται οι οικογένειες κάθε μέρα, χρόνια τώρα, και ούτε οι αιρετοί μας ούτε οι αντιπρόσωποί μας ούτε η πολιτεία έχουν κάνει κάτι γι’ αυτό.
Αυτό σημαίνει παραπάνω κόστος διαμονής για νερό που θα έπρεπε να είναι δωρεάν, σημαίνει βουνά πλαστικού σε ένα νησί που ήδη δυσκολεύεται με τα σκουπίδια, και σημαίνει μια εικόνα που δεν κολλάει με το «ποιοτικός τουρισμός» που θέλουμε να πουλήσουμε. Αν ο επισκέπτης το μάθει πριν έρθει, θα αναρωτηθεί τι άλλο λείπει. Το θέμα δεν είναι αν τον τρομάζει. Το θέμα είναι ότι δεν έχουμε λύσει, δεκαετίες μετά, το πιο βασικό αγαθό που χρωστάμε σε κάτοικο και επισκέπτη.
Κι εδώ βλέπω μια αντίφαση που κανείς δεν τη λέει: αντί να κινητοποιούμαστε για να καταργήσουμε την ανάγκη για εμφιαλωμένο νερό — δηλαδή να λύσουμε το πρόβλημα στη ρίζα του — ασχολούμαστε με το πώς θα διαχειριστούμε τα πλαστικά μπουκάλια που παράγει αυτό το ίδιο πρόβλημα. Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος να αδειάσουν οι κάδοι το καλοκαίρι δεν είναι περισσότεροι κάδοι και χρήματα για την ανακύκλωση — είναι τα χρήματα που πάνε σήμερα σε απορρίμματα και επεξεργασία να πέσουν πρώτα στη λύση του προβλήματος του νερού.
Και δεν χρειάζεται να πιστέψετε ούτε εμένα ούτε καμία ανακοίνωση. Το πιο δυνατό επιχείρημα είναι ότι το ελέγχει ο καθένας μόνος του, τώρα, στη δική του βρύση : με τη γεύση, ή με ένα φτηνό μετρητή TDS των λίγων ευρώ. Δεν χρειάζεται εργαστήριο, δεν χρειάζεται να περιμένεις τη ΔΕΥΑΖ».