Με Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) των υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και Τουρισμού Όλγας Κεφαλογιάννη θεσμοθετείται από σήμερα το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.
Την απόφαση συνυπογράφει η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Μαριλένα Σούκουλη. Όπως επισημαίνουν οι δύο υπουργοί το νέο πλαίσιο επιχειρεί να συνδυάσει την περαιτέρω ανάπτυξη της τουριστικής δραστηριότητας και την προσέλκυση επενδύσεων με ταυτόχρονη προτεραιότητα την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος, δίνοντας παράλληλα έμφαση στην αποσυμφόρηση των ήδη επιβαρυμένων προορισμών, αλλά και στην ανάδειξη νέων περιοχών της χώρας.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ) αποτελεί ένα εθνικό σχέδιο που καθορίζει πού και με ποιους κανόνες μπορεί να αναπτύσσεται ο τουρισμός στη χώρα. Αποσκοπεί στον προσδιορισμό στρατηγικών κατευθύνσεων και μεσο-μακροπρόθεσμων στόχων σε εθνικό επίπεδο, για τη χωρική διάρθρωση του τομέα του τουρισμού, με όρους οικονομικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής βιωσιμότητας και αειφορίας.
Σύμφωνα με το νέο ΕΧΠ-Τ, η βασική κατηγοριοποίηση των περιοχών γίνεται με βάση την ένταση του τουριστικού φαινομένου, λαμβάνοντας κυρίως υπόψη τον αριθμό των τουριστικών κλινών σε σχέση με την έκταση και τον μόνιμο πληθυσμό κάθε Δημοτικής Ενότητας.
Η κατηγοριοποίηση των περιοχών σε ζώνες Α-Ε και των νησιών σε Ομάδες Ι-ΙΙΙ καθορίζει στην πράξη τους όρους με τους οποίους μπορεί να αναπτυχθεί ο τουρισμός σε κάθε περιοχή. Επηρεάζει το είδος των τουριστικών επενδύσεων που επιτρέπονται, τα ελάχιστα όρια αρτιότητας για νέα ξενοδοχεία, τη μέγιστη δυναμικότητα σε κλίνες, καθώς και τους όρους προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και της ιδιαίτερης φυσιογνωμίας κάθε περιοχής. Συγχρόνως, το ΕΧΠ-Τ προβλέπει αυστηρούς κανόνες προστασίας για την παράκτια ζώνη, με στόχο τη διατήρηση του φυσικού τοπίου και την προστασία του παράκτιου χώρου.
Από 8 έως 16 στρέμματα για νέα ξενοδοχεία
Ιδιαίτερη σημασία για την αγορά ακινήτων και τις νέες τουριστικές επενδύσεις έχουν οι αλλαγές στην εκτός σχεδίου δόμηση. Στις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, μέχρι να καθοριστούν χρήσεις γης και όροι δόμησης μέσω του πολεοδομικού σχεδιασμού, το ελάχιστο γήπεδο για την κατασκευή νέου ξενοδοχείου αυξάνεται στα 16 στρέμματα. Τα νέα καταλύματα θα πρέπει να είναι κατηγορίας 3, 4 ή 5 αστέρων.
Στις Αναπτυγμένες Περιοχές, το αντίστοιχο όριο διαμορφώνεται στα 12 στρέμματα, επίσης για μονάδες 3 έως 5 αστέρων.
Στις Αναπτυσσόμενες και στις Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης, το ελάχιστο όριο διαμορφώνεται στα 8 στρέμματα. Στις πρώτες επιτρέπονται νέες μονάδες 3 έως 5 αστέρων, ενώ στις δεύτερες μπορούν να αναπτυχθούν και καταλύματα 2 αστέρων.
Παράλληλα, το πλαίσιο δίνει βάρος στην αναβάθμιση των υφιστάμενων ξενοδοχείων, στα περιβαλλοντικά κριτήρια, στην ανάπτυξη glamping και ειδικών μορφών τουρισμού, καθώς και στη μετατροπή διατηρητέων κτιρίων σε τουριστικές μονάδες.
Ειδικοί κανόνες για τα νησιά
Ξεχωριστή κατηγορία αποτελούν τα νησιά, τα οποία χωρίζονται σε τρεις ομάδες ανάλογα με την έκτασή τους. Στην πρώτη εντάσσονται νησιά άνω των 250 τετραγωνικών χιλιομέτρων, όπως Ρόδος, Κέρκυρα, Κως, Ζάκυνθος, Κεφαλονιά, Νάξος, Λέσβος, Σάμος και Χίος.
Στη δεύτερη βρίσκονται όσα έχουν έκταση από 20 έως 250 τετραγωνικά χιλιόμετρα, μεταξύ των οποίων Μύκονος, Σαντορίνη, Πάρος, Μήλος, Ίος, Τήνος, Σύρος, Σίφνος, Σέριφος και Σκιάθος.
Για τα νησιά της δεύτερης κατηγορίας, οι νέες μονάδες περιορίζονται σε 3, 4 και 5 αστέρων, με μέγιστη δυναμικότητα 100 κλινών. Αντίστοιχο πλαφόν των 100 κλινών προβλέπεται και για τα νησιά κάτω των 20 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Ακόμη αυστηρότερο είναι το πλαίσιο για νησιά έκτασης μικρότερης των 1.000 στρεμμάτων. Εκεί προβλέπονται κυρίως δραστηριότητες ήπιας θαλάσσιας αναψυχής, ενώ το glamping μπορεί να φθάνει έως τα 50 άτομα, υπό προϋποθέσεις.
Για τις οργανωμένες τουριστικές αναπτύξεις στα νησιά, η κατεύθυνση είναι η «ήπια ανάπτυξη», με συγκεκριμένες εξαιρέσεις για Ρόδο και Κέρκυρα.
«Κόκκινη γραμμή» τα πρώτα 25 μέτρα της ακτής
Ένας από τους πλέον σαφείς περιορισμούς αφορά το παράκτιο μέτωπο. Στη ζώνη από μηδέν έως 25 μέτρα από την ακτογραμμή προβλέπεται πλήρης απαγόρευση διαμορφώσεων και κατασκευών, με εξαιρέσεις μεταξύ άλλων για την πρόσβαση ΑμεΑ και ασθενοφόρων και για συγκεκριμένα έργα που επιτρέπει η νομοθεσία περί αιγιαλού και παραλίας.
Παράλληλα, όταν διαφορετικές ρυθμίσεις του νέου χωροταξικού αλληλεπικαλύπτονται, η ΚΥΑ προβλέπει ότι υπερισχύει εκείνη που είναι αυστηρότερη ως προς τη δόμηση και περισσότερο προστατευτική για το περιβάλλον και το τοπίο.
Όπως επισημαίνουν τα υπουργεία, μετά την ευρύτατη διαβούλευση με τη συμμετοχή πολλών φορέων, επιστημόνων, επιχειρηματιών του κλάδου και πολιτών, καθώς και κατόπιν διατύπωσης της γνώμης του Εθνικού Συμβουλίου Χωροταξίας και του Κεντρικού Συμβουλίου Χωροταξικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΧΩΘΑ) οριστικοποιήθηκαν με ευρεία αποδοχή κατευθύνσεις, ρυθμίσεις και λύσεις σε σειρά ζητημάτων.
Ενώ παρέμεινε η αρχιτεκτονική, η κατηγοριοποίηση και οι θεμελιώδεις αρχές του ΕΧΠ-Τ, τρεις ήταν κυρίως οι σημειακές βελτιώσεις, σε συνέχεια ενσωμάτωσης σχολίων και παρατηρήσεων της διαβούλευσης: πρώτον, σχετικά τις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης (Περιοχές Α) με έντονη τουριστική δραστηριότητα, δεύτερον, ως προς τις Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης (Περιοχές Ε), όπως μεταξύ άλλων οι συνοριακές περιοχές, και τρίτον, σχετικά με την αξιοποίηση των ήδη χαρακτηρισμένων παραδοσιακών και διατηρητέων (νεοκλασικών) κτηρίων στις Περιοχές (Α). Παράλληλα, παρέμεινε η πρόβλεψη για την διατήρηση της «ήπιας ανάπτυξης» (ανώτατος συντελεστής δόμησης ίσος με το 1/2 του ισχύοντος στην περιοχή), μέσω εξειδικευμένων μελετών (γεωτεχνικών, οριοθέτηση ρεμάτων κ.ά.), ΣΜΠΕ, διαβούλευσης και έκδοσης ΠΔ, μετά από έγκριση του ΣτΕ.
Όπως υπογραμμίζεται στην επίσημη ανακοίνωση, με τη σημερινή υπογραφή της Κοινής Υπουργικής Απόφασης, η χώρα μας αποκτά έτσι, για πρώτη φορά επί της ουσίας, ένα στρατηγικό θεσμικό κείμενο για την χωρική ανάπτυξη του τουρισμού.
ΠΗΓΗ ΑΠΕ ΜΠΕ