(Δελτίο τύπου)
Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου
Η νέα απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (C-368/24, 9.10.2025) επιβάλλει στην Ελλάδα πρόστιμο μαμούθ 5,5 εκατ. ευρώ και ημερήσια ποινή 12.500 ευρώ για τη μη συμμόρφωση με την καταδικαστική απόφαση του 2014 σχετικά με τον ΧΥΤΑ Σκοπού Ζακύνθου.
Το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι, παρά το κλείσιμο του ΧΥΤΑ τον Δεκέμβριο του 2017, ο χώρος παρέμεινε ενεργός και περιβαλλοντικά επικίνδυνος, χωρίς να έχουν γίνει τα έργα αποκατάστασης. Η απόφαση χαρακτηρίζει τη στάση της χώρας ως παρατεταμένη αδράνεια και επισημαίνει το «κακό ιστορικό» της Ελλάδας στη διαχείριση απορριμμάτων.
Όπως τόνισε ο πρώην Περιφερειάρχης Θοδωρής Γαλιατσάτος, «το πρόστιμο δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία· είχαν προηγηθεί προειδοποιήσεις της Ε.Ε. που αγνοήθηκαν». Η ευρωπαϊκή απόφαση επικυρώνει αυτή τη διαπίστωση.
Ευθύνες κυβέρνησης και Περιφέρειας Ιονίων Νήσων
Η ευθύνη βαραίνει την κυβέρνηση της ΝΔ και την Περιφερειακή Αρχή Ιονίων Νήσων, που επί μια εξαετία ( 2020-2025) περιορίστηκαν σε εξαγγελίες χωρίς έργα.
Η πρώην Περιφερειάρχης Ρόδη Κράτσα δήλωνε ήδη από το 2020 ότι η Περιφέρεια θα προχωρήσει σε αποκατάσταση του χώρου με πόρους του ΠΔΕ· πέντε χρόνια μετά, καμία εργασία δεν έχει ξεκινήσει. Ο Γενικός Γραμματέας Διαχείρισης Αποβλήτων, Μανώλης Γραφάκος, παραδεχόταν το 2024 ότι η περιβαλλοντική αδειοδότηση καθυστερεί και ότι είναι πιθανό να επιβληθεί πρόστιμο από την Ε.Ε. Η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων που υπέβαλε ο ΦΟΔΣΑ Ιονίων Νήσων, με πρόεδρο τον σημερινό Περιφερειάρχη, παραμένει ανενεργή εδώ και πάνω από έναν χρόνο.
Το 2017: Ένα υπεύθυνο κλείσιμο που δεν ολοκληρώθηκε
Ο ΧΥΤΑ Σκοπού έκλεισε τον Δεκέμβριο του 2017 με απόφαση του τότε Περιφερειάρχη Θοδωρή Γαλιατσάτου, αφού προηγουμένως είχε διασφαλιστεί λύση για τη διαχείριση των απορριμμάτων και είχε ενταχθεί στο ΕΣΠΑ το έργο της Ολοκληρωμένης Εγκατάστασης Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΟΕΔΑ: κατασκευή εργοστασίου – ΜΕΑ, κύτταρο-ΧΥΤΥ και Μονάδα Ανακύκλωσης ), ύψους 20 εκατ. ευρώ, από την τότε κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ.
Η απόφαση εκείνη έθεσε τις βάσεις για οριστική λύση στο πρόβλημα των απορριμμάτων της Ζακύνθου. Ωστόσο, η επόμενη περιφερειακή και κυβερνητική ηγεσία δεν προχώρησε τα έργα αποκατάστασης του χώρου, με αποτέλεσμα ο Σκοπός να παραμείνει περιβαλλοντικά ενεργός και σήμερα να αποτελεί αιτία διεθνούς καταδίκης.
Ταυτόχρονα η αδειοδοτημένη για μόλις 32 μήνες, Ενδιάμεση Λύση=Κινητή Μονάδα ( ΑΕΠΟ του 2017), έφτασε να λειτουργεί για 8 χρόνια ( !), σωρεύοντας χιλιάδες τόνους δεματοποιημένα απορρίμματα. Ενώ το κόστος διαχείρισης έχει φθάσει στα 130 ευρώ/τόνο. Και η ιδιωτική εταιρεία που ανέλαβε την διαχείριση κάνει πάρτι σε βάρος των δημοτών.
Ο ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ Ζακύνθου ζητά
1. Άμεση έγκριση και υλοποίηση της μελέτης αποκατάστασης του ΧΥΤΑ Σκοπού, με δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα.
2. Ενίσχυση των τοπικών φορέων με τεχνική υποστήριξη και χρηματοδότηση για την ολοκλήρωση των έργων απορρύπανσης.
3. Άμεση κατασκευής του εργοστασίου επεξεργασίας απορριμμάτων και σταθερή έμφαση στην ανακύκλωση-διαλογή στην πηγή-επαναχρησιμοποίηση
4. Να μην προχωρήσει το κυβερνητικό σχέδιο των φαραωνικών μονάδων καύσης απορριμμάτων με ΣΔΙΤ.
Η Ζάκυνθος πληρώνει σήμερα το τίμημα της αδράνειας. Η αποκατάσταση του ΧΥΤΑ Σκοπού δεν είναι τυπική υποχρέωση, αλλά υπόθεση δημόσιας υγείας και περιβαλλοντικής δικαιοσύνης. Το πρόστιμο δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία· ήταν η αναμενόμενη συνέπεια μιας εξαετίας απραξίας. Τώρα απαιτούνται ευθύνες, λύσεις και πράξεις.
Ζάκυνθος, 13 Οκτωβρίου 2025
Ν.Ε. ΣΥΡΙΖΑ – Π.Σ Ζακύνθου